ZUCKER im Oderbruch- ein süßes Thema, das nicht nur mit der heutigen Welt eng verwoben ist, sondern auch in der Vergangenheit seine Spuren in der Landschaft hinterlassen hat. Eine Woche lang haben sich 45 Kinder aus der Grundschule Letschin und aus der polnischen Partnergemeinde Pszczew bei der diesjährigen deutsch-polnischen Begegnung im Schloss Trebnitz auf das Thema eingelassen und es in vier verschiedenen Workshops erforscht. Inspiration und Hintergrundwissen lieferte dafür die Exkursion zum Kulturerbe-Ort Oderbruch Museum Altranft und zur ehemaligen Zuckerfabrik Thöringswerder. In dieser riesigen Industrieruine ließ sich besonders gut nachempfinden, dass die Zuckerproduktion im Oderbruch mal eine bedeutende Rolle gespielt haben muss und die Landschaft bis heute prägt.

CUKIER i Oderbruch – słodki temat, który jest nie tylko ściśle związany ze współczesnym światem, lecz także w przeszłości pozostawił swoje ślady w krajobrazie. Przez tydzień 45 dzieci ze szkoły podstawowej w Letschin oraz z polskiej gminy partnerskiej Pszczew podczas tegorocznego polsko-niemieckiego spotkania na zamku w Trebnitz zgłębiało ten temat w ramach czterech różnych warsztatów. Inspiracji i wiedzy dostarczyły wycieczki do miejsca dziedzictwa kulturowego – Muzeum Oderbruch w Altranft – oraz do dawnej cukrowni w Thöringswerder. W tych ogromnych ruinach przemysłowych można było szczególnie dobrze uświadomić sobie, że produkcja cukru w regionie Oderbruch musiała niegdyś odgrywać znaczącą rolę i do dziś kształtuje tutejszy krajobraz.eutescher Text

Teilnehmer*innen: Ben, Emma, Hania, Karol, Laura, Lilianna, Mila, Ola, Tilda, Samir, Sandra
Workshopleiterin: Małgorzata Gajdemska

Erzähl- und Theatergruppe
Die Workshoparbeit dieser Gruppe konzentrierte sich auf das Entwickeln von Geschichten, in mündlicher und schriftlicher Form, sowie auf theatralische Aktivitäten, die vom Thema Zucker inspiriert waren, insbesondere im Kontext der Oderregion. Der Besuch des Oderbruch Museums in Altranft und einer ehemaligen Zuckerfabrik in Thöringsweder dienten als Ausgangspunkt für das Verfassen kurzer Texte sowie für die Vorbereitung und Umsetzung einer Theatervorstellung. Wir arbeiteten mit unterschiedlichen kreativen Methoden – von Brainstorming, Diskussionen und der Recherche von Informationen über die Einbeziehung der eigenen Erfahrungen der Jugendlichen bis hin zu theatralischen Improvisationen und dem freien Fantasieren über die Rolle des Zuckers in einer fernen Vergangenheit und einer rätselhaften Zukunft.
Es entstand eine szenische Erzählung, in der verschiedene Zeitperioden, Welten, Figuren und Perspektiven ineinandergreifen. Zucker bildet das zentrale Motiv der Geschichte und lädt dazu ein, durch seine Perspektive auf Geschichte, gesellschaftliche und kulturelle Veränderungen, Konsumgewohnheiten und unsere alltäglichen Entscheidungen zu blicken. Mal als süße Erinnerung, mal als bittere Reflexion…

Uczestniczki i uczestnicy: Ben, Emma, Hania, Karol, Laura, Lilianna, Mila, Ola, Tilda, Samir, Sandra
Prowadząca warsztaty: Małgorzata Gajdemska

Grupa storytellingowo – teatralna
Praca warsztatowa tej grupy skoncentrowana była wokół tworzenia historii, mówionej i pisanej, oraz działań teatralnych, inspirowanych tematem cukru, szczególnie w kontekście regionu Odry. Wizyta w Muzeum Oderbruch w Altranft oraz w dawnej fabryce cukru w Thöringsweder posłużyły jako punkt wyjścia do stworzenia krótkich tekstów, a także przygotowania i realizacji spektaklu teatralnego. Korzystaliśmy z różnorodnych metod pracy twórczej – od burzy mózgów, przez dyskusje,
wyszukiwanie informacji, odwoływanie się do własnych doświadczeń młodzieży po improwizacje teatralne oraz snucie fantazji o roli cukru w odległej przeszłości i zagadkowej przyszłości.
Powstała opowieść sceniczna, w której przeplatają się różne okresy czasu, światy, postaci i perspektywy. Cukier jest jej motywem przewodnim, prowokującym do spojrzenia przez jego pryzmat na historię, zmiany społeczne i kulturowe, wzorce konsumpcji i nasze codzienne wybory.
Czasem jako słodkie wspomnienie, czasem jako gorzka refleksja…

Fotogruppe

Teilnehmende: Amelie, Anastazja, Charlotte, Hania, Jordan, Lennox, Magda, Niklas, Tosia
Sprachmittlerin: Marta
Leitung: Paweł

In diesen Workshops haben wir uns mit den ursprünglichsten analogen fotografischen Methoden beschäftigt, die man sich vorstellen kann.
Am ersten Tag erforschten wir, wie das menschliche Auge funktioniert und wie es sich anfühlt, mit verbundenen Augen durch den Park zu gehen. Es gelang uns sogar, mit unseren eigenen Augen ein Foto zu machen: Im Dunkeln erzeugten wir ein mehrfarbiges Nachbild und konnten dadurch verstehen, wie das Auge Farben entstehen lässt.
Am nächsten Tag experimentierten wir mit kameraloser Fotografie. Mithilfe des Sonnenlichts erzeugten wir ungewöhnliche Bilder aus gefundenen Pflanzen, Sand und Steinen und arbeiteten dabei mit der Lumen-Print-Technik. Ähnliche Experimente wiederholten wir mit der Cyanotypie und erzeugten dabei die für diese Technik charakteristischen blauen Bilder.
Schließlich betraten wir auch eine echte Dunkelkammer und lernten die Grundlagen der Schwarz-Weiß-Fotografie kennen. So konnten wir unsere ersten Erfahrungen mit der Lochkamera-Fotografie machen. Jede und jeder von uns bediente selbstständig die eigene, aus einer Dose hergestellte Kamera. Es entstanden Porträts, Ansichten des Parks, des Museums und des Schlosses sowie verrückte Bilder der Sonne, die während einer dynamischen Bewegung belichtet wurden.
Unser nächstes Experiment war die Arbeit mit einer Fotostory. Jedes Team entwickelte aus den selbst aufgenommenen Fotos eine eigene Geschichte und gestaltete daraus ein kleines Buch. Zum Abschluss unserer Experimente posierten wir gemeinsam für ein Porträt. Das Foto wurde mit einer alten hölzernen Fotokamera aufgenommen – und auf dem Bild sehen wir wie Figuren aus einer Zeit vor 100 Jahren aus.

Grupa fotograficzna

Uczestniczący: Amelie, Anastazja, Charlotte, Hania, Jordan, Lennox, Magda, Niklas, Tosia
Pośredniczka językowa: Marta
Prowadzący: Paweł

Podczas tych warsztatów zajmowaliśmy się najbardziej archaicznymi analogowymi metodami fotografii, jakie można sobie wyobrazić.
Pierwszego dnia badaliśmy, jak działa ludzkie oko i jak się czujemy, spacerując po parku z zasłoniętymi oczami. Udało nam się nawet zrobić zdjęcie własnymi oczami: w ciemności stworzyliśmy wielobarwny powidok i dzięki temu mogliśmy zrozumieć, w jaki sposób oko tworzy kolory.
Następnego dnia eksperymentowaliśmy z fotografią bezkamerową. Za pomocą światła słonecznego tworzyliśmy niezwykłe obrazy ze znalezionych roślin, piasku i kamieni, pracując z techniką lumen printu. Podobne eksperymenty powtórzyliśmy z wykorzystaniem cyjanotypii, tworząc charakterystyczne dla tej techniki niebieskie obrazy.
W końcu weszliśmy również do prawdziwej ciemni i poznaliśmy podstawy fotografii czarno-białej. Dzięki temu mogliśmy rozpocząć nasze pierwsze doświadczenia z fotografią otworkową. Każdy i każda z nas samodzielnie obsługiwał własny, wykonany z puszki aparat. Powstały portrety, widoki parku, muzeum i zamku, a także szalone obrazy Słońca, naświetlane podczas dynamicznego ruchu.
Naszym kolejnym eksperymentem była praca z fotostory. Każdy zespół na podstawie wykonanych przez siebie zdjęć tworzył własną historię i konstruował z niej małą książkę. Na zakończenie naszych eksperymentów wspólnie pozowaliśmy do portretu. Zdjęcie zostało wykonane starą, drewnianą kamerą fotograficzną – a na fotografii wyglądamy jak postacie sprzed 100 lat.

Zucker klebt.

Leitung: Johanna
Sprachmittler: Marek

Im Oderbruch standen einmal achtzehn Zuckerfabriken. Die letzte schloss 1994. Was übrig ist: zwei Silos, ein paar leere Hallen und die Stimmen derer, die dort gearbeitet haben. Zwölf Jugendliche aus Deutschland und Polen haben eine Woche lang zugehört, recherchiert, gefilmt, fotografiert, sounds aufgenommen und montiert. Entstanden ist kein Dokumentarfilm, sondern eine Collage: Wortketten, die zu Musik werden. Maschinengeräusche aus einem alten Archivfilm. Ein Mann, der erzählt, dass er nachts am Takt der Kalkbrennanlage hörte, ob in der Fabrik alles in Ordnung war. Die Nacht im März 1947, als der Damm brach und die Arbeiter elfhundert Säcke Zucker neun Meter höher trugen, bis sie nicht mehr konnten. Und dazwischen die Jugendlichen selbst. Könnten sie ohne Zucker leben?„Zucker klebt“, sagten sie früher in der Fabrik. Sie meinten damit, dass die Leute zusammenhielten.

Audiovisuelle Collage, 11 Minuten, Deutsch und Polnisch Mit Aufnahmen aus der ehemaligen Zuckerfabrik Thöringswerder (1867–1994)

Cukier klei.

Pośredniczka językowa: Marek
Prowadzący: Johanna

Na obszarze Oderbruch znajdowało się kiedyś osiemnaście cukrowni. Ostatnia z nich została zamknięta w 1994 roku. To, co pozostało: dwa silosy, kilka pustych hal i głosy tych, którzy tam pracowali
Dwunastu młodych ludzi z Niemiec i Polski przez tydzień słuchało, prowadziło badania, filmowało, fotografowało, nagrywało dźwięki i montowało. Powstał nie film dokumentalny, lecz kolaż: łańcuchy słów, które zamieniają się w muzykę. Odgłosy maszyn z dawnego filmu archiwalnego. Mężczyzna opowiadający, że nocą po rytmie instalacji wapienniczej słyszał, czy w fabryce wszystko jest w porządku. Noc w marcu 1947 roku, kiedy przerwała się tama, a robotnicy wynosili jedenaścieset worków cukru dziewięć metrów wyżej, aż nie mieli już siły. A pomiędzy tym wszystkim sami młodzi ludzie. Czy mogliby żyć bez cukru?
„Cukier klei” – mówiono kiedyś w fabryce. Miano na myśli to, że ludzie trzymali się razem.

Kolaż audiowizualny, 11 minut, w języku niemieckim i polskim Z nagraniami z dawnej cukrowni Thöringswerder (1867–1994).

Leitung: Karolina Chyżewska
 Teilnehmende: Paul, Paula, Inka, Bogusz, Nikodem, Dima, Lotta, Sura, Anni, Moritz
 
 Inspiriert von der Thöringswerder Zuckerfabrik, tauchen die Kinder in verschiedene Abenteuer ein. In einer alten verlassenen Fabrik, tauchen Geister auf, oder Zuckerstücke verwandeln sich in kleine Wesen. Ein König möchte selbst eine Zuckerfabrik gründen und überfrisst sich daran. Eine riesige Cola-Flasche muss besiegt werden oder vielleicht doch eher den König stürzen und die Bananen Bazooka stehlen oder retten einen die Zuckis im letzten Moment vor einem riesigen Monster? Oder wir gehen alle gemeinsam in eine ganz besondere Konditorei? Willkommen in unserer Zuckersüßen und aufregenden Welt der Comics.
 
 

Prowadząca: Karolina
ChyżewskaUczestnicy: Paul, Paula, Inka, Bogusz, Nikodem, Dima, Lotta, Sura, Anni, Moritz

Zainspirowane cukrownią w Thöringswerder dzieci przeżywają różne przygody. W starej, opuszczonej fabryce pojawiają się duchy, a kawałki cukru zamieniają się w małe stworzenia. Pewien król chce sam założyć cukrownię i przejada się tym. Trzeba pokonać ogromną butelkę coli, a może raczej obalić króla i ukraść bananową bazookę, albo czy cukierki uratują nas w ostatniej chwili przed ogromnym potworem? A może wszyscy razem pójdziemy do wyjątkowej cukierni? Witajcie w naszym słodkim i ekscytującym świecie komiksów.